சந்திரகுப்து மெளரியர் இந்தியாவின் பிரபலமான மௌரிய பேரரசின் நிறுவனர் ஆவார். அவர் சுமார் கி.மு. 340–298 காலகட்டத்தில் வாழ்ந்ததாக வரலாற்றில் கூறப்படுகிறது.
அவரது ஆரம்ப வாழ்க்கை குறித்த விவரங்கள் மிகவும் குறைவாகவே இருந்தாலும், கிழக்கு இந்தியாவில் அமைந்த மண்டலங்களில் பிறந்து வளர்ந்ததாகக் குறிப்பிடப்படுகிறது.
ஆரம்பத்தில் சாதாரண வாழ்க்கை, குறைந்த ஆதரவுடன் இருந்த சந்திரகுப்து, தனது திறமை, உறுதியும் அரசியல் மற்றும் போர்திறமையால் உயர்ந்தார்.
அவர் கி.மு. 321 ஆம் ஆண்டில் பாட்டியாசில் (Pataliputra) மௌரிய பேரரசை நிறுவி ராஜராக ஆட்சியாற்றினார். அரசியலில் நுட்பமுள்ளவரும் வீரமானவரும் ஆன சந்திரகுப்து, நந்த வம்சத்தை வீழ்த்தி வடக்கு, மத்திய மற்றும் மேற்குப் பகுதிகளையும் தனது கீழ் கொண்டார்.
அவருடைய வெற்றியின் முக்கிய காரணம், வெறும் படைகளின் எண்ணிக்கையல்ல; திட்டமிடலான போர் நுட்பங்கள், சுரங்கங்கள், சூழல் பயன்பாடு, முன்னோடி குறியீடுகள் போன்ற தந்திர போர் உத்திகள் இருந்தது.
அவரது படைகள் ஒழுங்கமைக்கப்பட்ட பிரிவுகளாக இருந்தன; ஒவ்வொரு வீரரும் தனிப்பட்ட பொறுப்புடன் செயல்பட்டு, கடுமையான பயிற்சி, ஒழுங்கு, மத்தியபார்வை ஆகியவற்றால் வலுவானவர்.
போரில் வெற்றியை உறுதிப்படுத்தும் வகையில் அரசியல் நுட்பங்களையும் இணைத்து செயல்பட்டார்; எதிரிகளை பகிர்ந்து வெல்வது, கூட்டணி அமைத்தல், எதிரியின் உள்ளுறை கருத்துகளை பயன்படுத்துதல் ஆகியவற்றால் அவர் மாபெரும் பேரரசை நிறுவினார்.
சந்திரகுப்து தனக்கெதிரான எதிரிகளையும் அரசியல் மூளைகளில் இணைத்து வெற்றி பெற்றார். கௌடமி சீனாஸ்சரின் ஆலோசனையில் அர்த்தஷாஸ்திரம் நூல் உருவாக்கப்பட்டது.
இது உலகின் பழமையான அரசியல், நிதி, நீதிமுறை, இராணுவ போர் பற்றிய நூல்களில் ஒன்றாகும். அரசியல், வரி, நீதி, சிபாய் அமைப்பு போன்ற பல அடிப்படைகள், இந்திய நிர்வாக அமைப்பின் முன்னோடியாக கருதப்படுகிறது.
அவரது பேரரசில் சமூக மாற்றங்களும் இருந்தது; ஏழை மற்றும் வறுமையில் இருக்கும் மக்களுக்கு உதவி, நகரங்களுக்கு குடிநீர் மற்றும் சாலை அமைப்புகள், வரி குறைப்பு போன்ற நலத்திட்டங்கள் நடைமுறையில் வந்தன.
வாழ்க்கையின் இறுதியில் சந்திரகுப்து ஜைன சமயத்தை பின்பற்றி தீர்பத யாத்திரை செய்து தியானத்தில் ஈடுபட்டார். வெற்றி, ஆட்சி அனைத்தையும் அனுபவித்த பிறகும் ஆன்மீக இலட்சியத்தைத் தேர்ந்தெடுத்தது அவரது தனித்துவமான பண்பாகும்.
சந்திரகுப்து ஒரு சாதாரண மனிதராக பிறந்து, திறமை, போர்திறன், அரசியல் நுட்பம் மற்றும் ஆலோசகரின் வழிகாட்டலால் ஒரு பெரிய பேரரசை நிறுவினார். அவரது வாழ்க்கை மற்றும் ஆட்சிப் பழக்கம் இந்திய வரலாற்றில் மிக முக்கியமாக மதிக்கப்படுகிறது.
அவர் தான் இந்திய வரலாற்றில் முதன்முதலில் ஒருங்கான பெரிய ராஜ்யத்தை உருவாக்கியவர், அவரது போர் திறமை, படை அமைப்பு, அரசியல்-போர் இணைப்பு, சமூக நடவடிக்கைகள் அனைத்தும் சிறந்த முன்னோடிகளை உருவாக்கியவை.
மொத்தமாக, சந்திரகுப்து மெளரியர் சாதாரண ஆரம்ப வாழ்க்கையிலிருந்தும் சிறந்த திறமை மற்றும் நுட்பம் மூலம் இந்திய வரலாற்றில் நிலையான மரபை நிறுவிய, போரில் தேர்ச்சி பெற்ற, மனித மற்றும் ஆன்மீக மதிப்புகளை இணைத்த ஒருவன் என்றால் மிகத் தகுந்த வரையறை ஆகும்.
