சிலப்பதிகாரம் தமிழின் பழமையான இதிகாசங்களில் ஒன்று. இதை இளங்கோ அடிகள் எழுதியதாக அறியப்படுகிறது. அவர் சேர அரச குடும்பத்தைச் சேர்ந்தவர் என்றும், அரச வாழ்க்கையைத் துறந்து துறவியாகி இந்தக் காப்பியத்தை எழுதியார் என்றும் கூறப்படுகிறது.
தன் காலத்தில் சமுதாயத்தில் நடந்த தவறுகளை, நீதியின் மதிப்பை, மனித உணர்வுகளை இலக்கியமாகப் பதிவு செய்ய வேண்டும் என்ற எண்ணமே சிலப்பதிகாரம் உருவாவதற்கான முக்கிய காரணமாக இருந்தது.
இந்தக் காப்பியம் ஒரு குடும்பத்தின் கதையாகத் தொடங்கினாலும், அது ஒரு நாட்டின் நீதியைப் பற்றிப் பேசுகிறது. பூம்புகார் நகரில் வாழ்ந்த கோவலன் மற்றும் கண்ணகி என்ற தம்பதியரின் வாழ்க்கையே இதன் மையம். செல்வமும் மகிழ்ச்சியும் நிறைந்த வாழ்க்கையுடன் அவர்கள் வாழ்ந்தாலும், மனித மனத்தின் பலவீனம் அவர்களின் வாழ்வில் மாற்றத்தை கொண்டு வருகிறது.
கோவலன் மாதவி என்ற கலைஞியின் அழகிலும் இசையிலும் ஈர்க்கப்பட்டு, தன் செல்வத்தை எல்லாம் இழக்கிறான். ஆனால் அந்த நேரத்திலும் கண்ணகி கோவலனைத் துறக்கவில்லை. அவளுடைய பொறுமையும் நம்பிக்கையும் இந்தக் கதையின் அடித்தளமாக அமைகின்றன.
தவறை உணர்ந்த கோவலன் மீண்டும் கண்ணகியிடம் திரும்புகிறான். கடந்ததை நினைத்து குற்றம் சாட்டாமல், அவனை ஏற்றுக் கொண்டு புதிய வாழ்க்கையைத் தொடங்க கண்ணகி தயாராகிறாள். இருவரும் மதுரை நகரத்திற்குச் செல்கிறார்கள். அங்கே தங்களின் வாழ்க்கையை மீண்டும் கட்டியெழுப்ப வேண்டும் என்ற ஆசையுடன் இருக்கிறார்கள்.
வாழ்வாதாரத்திற்காக கண்ணகி தன் மிக மதிப்பான பொருளான சிலம்பை விற்க கோவலனிடம் கொடுக்கிறாள். அந்த சிலம்பே கதையின் திருப்புமுனையாக மாறும் என்பதை அவர்கள் அறியவில்லை.
அதே நேரத்தில் மதுரை அரண்மனையில் ராணியின் சிலம்பு திருடப்படுகிறது. கோவலன் விற்க வந்த சிலம்பும் அதே போல இருப்பதாக நினைத்து, எந்த விசாரணையும் இல்லாமல் அவனை திருடனாக அறிவிக்கிறார்கள்.
அரசன் கூட உண்மையை அறியாமல் அவசர தீர்ப்பளிக்கிறான். நீதியின் பெயரில் நடந்த அந்த அநியாயம் கோவலனின் உயிரைப் பறிக்கிறது. ஒரு நிரபராத மனிதன் அரசின் தவறால் கொல்லப்படுகிறான்.
இந்தச் செய்தி கண்ணகியை அடைந்தபோது, அவள் உடைந்து போகவில்லை. கோபத்தாலும் கண்ணீராலும் அல்ல, உண்மையாலும் தைரியத்தாலும் அவள் அரசவைக்குச் செல்கிறாள். அரசன் முன்னிலையில் தன் மற்றொரு சிலம்பை உடைத்து காட்டுகிறாள். அதில் முத்துக்கள் இருப்பதை அனைவரும் பார்க்கிறார்கள்.
ராணியின் சிலம்பில் ரத்தினங்கள் இருந்தது உண்மை என வெளிப்படுகிறது. அந்த நொடியிலேயே அரசனுக்கு தன் தவறு புரிகிறது. நீதியை காப்பாற்ற வேண்டியவன் தான் நீதியை இழந்துவிட்டேன் என்பதை உணர்கிறான்.
கண்ணகியின் மௌனமும் உறுதியும் அந்த அரசாட்சியை உலுக்கும் சக்தியாக மாறுகிறது. சிலப்பதிகாரம் இங்கே ஒரு தனி மனிதன் அல்லது ஒரு பெண்ணின் கதையாக மட்டுமல்ல, ஒரு சமுதாயத்துக்கான எச்சரிக்கையாக மாறுகிறது.
நீதி தவறினால் ஆட்சி நிலைக்காது என்பதையும், உண்மை எப்போதும் வெளிப்படும் என்பதையும் இந்தக் காப்பியம் ஆழமாக உணர்த்துகிறது. அதே நேரத்தில், தமிழரின் வாழ்க்கை, நகரங்களின் செழிப்பு, வணிகம், கலை, இசை, வழிபாடு போன்ற பண்பாட்டுச் சித்திரங்களையும் இந்தக் காப்பியம் நம்மிடம் விட்டுச் செல்கிறது.
இதனால் சிலப்பதிகாரம் ஒரு கற்பனைக்கதை மட்டும் அல்ல; அது வாழ்க்கையைப் புரிய வைக்கும் இலக்கியம். மனித தவறு, பெண் உறுதி, அரச பொறுப்பு, நீதியின் அவசியம் ஆகிய அனைத்தையும் ஒரே கதையில் சொல்லும் இதிகாசமாக அது இன்று வரை வாழ்ந்து வருகிறது.
“நீதி தவறினால் நாடும் நகரமும் அழியும்”
என்ற நிரந்தர உண்மையைச் சொல்லும் தமிழ் இதிகாசம்.
